Szczepienie przeciw HPV kojarzy się przede wszystkim z profilaktyką raka szyjki macicy, ale znaczenie wirusa jest znacznie szersze. Onkogenne typy HPV odpowiadają również za część nowotworów odbytu, sromu, pochwy i prącia oraz za raki części ustnej gardła – przede wszystkim migdałków podniebiennych i nasady języka. Dlatego szczepienia dotyczą zarówno dziewcząt, jak i chłopców. Największą korzyść przynoszą przed pierwszym kontaktem z wirusem, ale możliwość zaszczepienia nie kończy się wraz z osiągnięciem pełnoletności. Szczepionka zapobiega nowym zakażeniom. Nie usuwa natomiast wirusa, który już znajduje się w organizmie, i nie leczy istniejącego nowotworu.
HPV, czyli wirus brodawczaka ludzkiego, jest bardzo powszechny. Większość osób zetknie się z nim w którymś momencie życia, a zdecydowana większość zakażeń ustąpi bez leczenia i nie doprowadzi do choroby nowotworowej.
Problemem może być zakażenie, które utrzymuje się przez długi czas i jest wywołane typem wirusa o wysokim potencjale onkogennym. Szczególne znaczenie mają HPV16 i HPV18. Pierwszy z nich odpowiada także za większość HPV-zależnych raków części ustnej gardła.
Szczepienie ma zapobiec zakażeniu określonymi typami wirusa, zanim do niego dojdzie. Jest więc formą profilaktyki pierwotnej nowotworów związanych z HPV.
Szczepienia przeciw HPV – przed jakimi nowotworami chronią i kto powinien się zaszczepić? Szczepienie przeciw HPV chroni nie tylko przed rakiem szyjki macicy. Wyjaśniamy jego znaczenie w profilaktyce nowotworów, w tym raka części ustnej gardła, oraz kto może zaszczepić się bezpłatnie.
Jak szczepienie przeciw HPV chroni przed nowotworem?
Szczepionka nie działa bezpośrednio na komórki nowotworowe. Jej działanie zaczyna się znacznie wcześniej.
Po podaniu szczepionki układ odpornościowy wytwarza przeciwciała skierowane przeciw określonym typom HPV. Jeśli w przyszłości dojdzie do kontaktu z wirusem, organizm jest przygotowany do szybkiej reakcji.
Szczepienie pozwala więc przerwać ciąg zdarzeń, który u niewielkiej części zakażonych osób może wyglądać następująco: zakażenie onkogennym HPV → przetrwałe zakażenie → zmiany w komórkach → zmiana przednowotworowa → nowotwór.
Szczepionki zawierają cząstki wirusopodobne zbudowane z białek wirusa. Nie zawierają żywego HPV zdolnego do namnażania się i wywołania zakażenia.
Nie można więc „zarazić się HPV” wskutek szczepienia.
Przed jakimi nowotworami chroni szczepienie przeciw HPV?
Onkogenne typy HPV mogą uczestniczyć w rozwoju kilku różnych nowotworów. Najbardziej znany jest rak szyjki macicy, ale wirus może powodować również raki:
- sromu,
- pochwy,
- odbytu,
- prącia,
- części ustnej gardła.
Szczepienie chroni przed zakażeniami typami HPV zawartymi w danym preparacie. Nie oznacza to pełnej ochrony przed każdym nowotworem wymienionych narządów, ponieważ nie wszystkie przypadki są wywołane przez HPV.
W przypadku nowotworów głowy i szyi szczególne znaczenie ma profilaktyka raka części ustnej gardła.
HPV a rak części ustnej gardła
Część ustna gardła znajduje się za jamą ustną. Obejmuje m.in.:
- migdałki podniebienne,
- nasadę, czyli tylną część języka,
- podniebienie miękkie,
- boczne i tylną ścianę gardła.
HPV – przede wszystkim typ 16 – jest uznanym czynnikiem przyczynowym części raków rozwijających się w tej lokalizacji.
Nie należy jednak utożsamiać raka części ustnej gardła ze wszystkimi nowotworami określanymi potocznie jako „rak gardła”. HPV nie odgrywa takiej samej roli w raku krtani, jamy ustnej, nosogardła czy części krtaniowej gardła.
→ HPV a nowotwory głowy i szyi – które nowotwory są związane z wirusem?
Czy szczepienie chroni przed rakiem gardła?
Najbardziej precyzyjna odpowiedź brzmi: szczepienie chroni przed zakażeniami typami HPV, które odpowiadają również za większość HPV-zależnych raków części ustnej gardła.
Nie należy natomiast pisać, że daje stuprocentową ochronę przed każdym „rakiem gardła”.
Po pierwsze, nie wszystkie nowotwory gardła są związane z HPV. Po drugie, szczepionki chronią przed określonymi typami wirusa, a nie przed wszystkimi możliwymi czynnikami prowadzącymi do raka. Po trzecie, żadna szczepionka nie zapewnia stuprocentowej skuteczności u każdej zaszczepionej osoby.
Badania populacyjne pokazują jednak wyraźnie rzadsze występowanie zakażeń jamy ustnej typami HPV objętymi szczepieniem wśród osób zaszczepionych. CDC wskazuje, że szczepionki chronią przed typami wirusa mogącymi powodować nowotwory części ustnej gardła, dlatego mogą również zapobiegać tym nowotworom. www.cdc.gov
Pełny wpływ programów szczepień na zachorowalność będzie widoczny dopiero po latach. Rak części ustnej gardła rozwija się zwykle długo po zakażeniu, dlatego trzeba czasu, aby pokolenia zaszczepione w dzieciństwie osiągnęły wiek, w którym najczęściej rozpoznaje się ten nowotwór.
Dlaczego szczepienia dotyczą także chłopców?
Przez lata HPV był kojarzony niemal wyłącznie z kobietami i rakiem szyjki macicy. Tymczasem wirus dotyczy obu płci.
U mężczyzn HPV może prowadzić do raka:
- części ustnej gardła,
- odbytu,
- prącia.
Może również wywoływać brodawki narządów płciowych.
Szczepienie chłopców nie służy więc wyłącznie ograniczeniu transmisji wirusa i pośredniej ochronie kobiet.
Chłopiec jest szczepiony przede wszystkim po to, aby chronić także własne zdrowie w przyszłości.
Jest to szczególnie ważne w przypadku raka części ustnej gardła związanego z HPV, na który mężczyźni chorują znacznie częściej niż kobiety.
→ HPV u mężczyzn – zakażenie, objawy i ryzyko nowotworów
Kiedy najlepiej zaszczepić dziecko?
Największą korzyść daje szczepienie wykonane przed pierwszym kontaktem z HPV.
Wirus przenosi się przede wszystkim podczas kontaktów seksualnych, ale szczepienie dzieci nie oznacza przewidywania, kiedy rozpoczną one aktywność seksualną. Chodzi o podstawową zasadę profilaktyki: odporność najlepiej wytworzyć, zanim pojawi się ryzyko kontaktu z wirusem.
Młodsze osoby zwykle wytwarzają też bardzo dobrą odpowiedź immunologiczną. Dzięki temu przy odpowiednio wczesnym rozpoczęciu szczepienia można zastosować schemat dwudawkowy.
Szczepionki mogą być podawane od ukończenia 9. roku życia. W Polsce właśnie od tego wieku rozpoczyna się możliwość skorzystania z bezpłatnych szczepień.
Szczepienia przeciw HPV w Polsce – kto może zaszczepić się bezpłatnie?
Według informacji Ministerstwa Zdrowia aktualnych we wrześniu 2026 roku szczepionki przeciw HPV są bezpłatne dla dzieci i młodzieży od ukończenia 9. do ukończenia 18. roku życia, ale sposób ich uzyskania zależy od wieku.
Od 9. do ukończenia 14. roku życia
Dziewczęta i chłopcy mogą skorzystać z Powszechnego Programu Szczepień przeciw HPV.
W programie dostępne są dwa preparaty:
- Cervarix,
- Gardasil 9.
Szczepienie prowadzi się w schemacie dwudawkowym. Druga dawka powinna zostać podana po 6–12 miesiącach. Dziecko, które przyjęło pierwszą dawkę przed ukończeniem 14 lat, może zakończyć rozpoczęty schemat po 14. urodzinach. Ministerstwo Zdrowia
Po ukończeniu 14 lat do ukończenia 18. roku życia
Poza powszechnym programem bezpłatnie, w ramach refundacji aptecznej, dostępna jest szczepionka Cervarix. Potrzebna jest e-recepta, a preparat odbiera się w aptece i podaje w uprawnionym punkcie szczepień.
Po ukończeniu 18. roku życia
Cervarix jest dostępny z 50-procentową refundacją apteczną. Gardasil 9 może być dostępny odpłatnie.
Aktualne zasady finansowania warto sprawdzić przed szczepieniem, ponieważ wykaz refundacyjny może się zmieniać. Ministerstwo Zdrowia
Jak zapisać dziecko na szczepienie?
Dziecko objęte powszechnym programem można zaszczepić w przychodni podstawowej opieki zdrowotnej.
Na szczepienie można zapisać je m.in.:
- bezpośrednio w przychodni POZ,
- przez Internetowe Konto Pacjenta,
- za pośrednictwem aplikacji mojeIKP.
Przed podaniem szczepionki dziecko przechodzi kwalifikację medyczną. Warto zabrać informacje o wcześniejszych szczepieniach, chorobach, reakcjach alergicznych i przyjmowanych lekach.
Ile dawek szczepionki przeciw HPV trzeba przyjąć?
Liczba dawek zależy od wieku rozpoczęcia szczepienia, stanu odporności i charakterystyki zastosowanego preparatu.
W powszechnym programie dla dzieci, które rozpoczynają szczepienie po ukończeniu 9 lat, ale przed ukończeniem 14. roku życia, stosuje się dwie dawki w odstępie 6–12 miesięcy.
U osób rozpoczynających szczepienie później zazwyczaj potrzebny jest schemat trzydawkowy, zgodny z charakterystyką konkretnego preparatu.
Odrebne zalecenia mogą dotyczyć osób z zaburzeniami odporności. W ich przypadku liczba dawek i odstępy powinny zostać ustalone przez lekarza.
Nie warto samodzielnie skracać przerw pomiędzy dawkami. Jeśli termin kolejnego szczepienia został przekroczony, najczęściej nie trzeba zaczynać całego cyklu od początku. Dalsze postępowanie powinien ustalić punkt szczepień.
Czym różnią się Cervarix i Gardasil 9?
Obie szczepionki chronią przed HPV16 i HPV18 – najważniejszymi onkogennymi typami wirusa.
Cervarix obejmuje dwa typy:
- HPV16,
- HPV18.
Gardasil 9 obejmuje dziewięć typów:
- HPV6,
- HPV11,
- HPV16,
- HPV18,
- HPV31,
- HPV33,
- HPV45,
- HPV52,
- HPV58.
Typy 16, 18, 31, 33, 45, 52 i 58 należą do HPV wysokiego ryzyka. HPV6 i HPV11 odpowiadają przede wszystkim za brodawki anogenitalne.
Różnica w liczbie typów zawartych w preparacie nie oznacza, że szczepionkę należy wybierać samodzielnie na podstawie internetowego porównania. Znaczenie mają dostępność, wiek, rozpoczęty wcześniej schemat, zasady finansowania i zalecenia personelu medycznego.
Nie należy również przerywać prawidłowo rozpoczętego cyklu bez konsultacji tylko po to, aby zmienić preparat.
Czy obie szczepionki chronią przed nowotworami?
Tak. Oba preparaty obejmują HPV16 i HPV18, czyli dwa bardzo ważne typy onkogenne.
HPV16 ma szczególne znaczenie w HPV-zależnych rakach części ustnej gardła. Oznacza to, że także szczepionka dwuwalentna obejmuje typ najczęściej związany z tym nowotworem.
Gardasil 9 zapewnia dodatkowo ochronę przed pięcioma innymi typami wysokiego ryzyka oraz przed HPV6 i HPV11, odpowiedzialnymi przede wszystkim za brodawki.
Czy można zmienić preparat w trakcie cyklu?
Najlepiej zakończyć cykl tym samym preparatem, którym został rozpoczęty. Jeżeli nie jest to możliwe, nie należy samodzielnie rezygnować ze szczepienia ani rozpoczynać całego schematu od początku.
Dalsze postępowanie warto ustalić z lekarzem lub punktem szczepień na podstawie aktualnych zaleceń oraz informacji o wcześniej podanej dawce.
Dlatego dobrze zachować dokumentację zawierającą nazwę preparatu i datę szczepienia.
Czy dorosła osoba może zaszczepić się przeciw HPV?
Tak. Możliwość szczepienia nie kończy się wraz z osiągnięciem pełnoletności.
Największą korzyść uzyskuje się przed kontaktem z wirusem, jednak dorosła osoba mogła zetknąć się tylko z jednym lub kilkoma typami HPV. Nie oznacza to automatycznie wcześniejszego kontaktu ze wszystkimi typami objętymi szczepionką.
Przebyta aktywność seksualna nie przesądza więc, że szczepienie nie może już przynieść żadnej korzyści.
U dorosłych decyzję warto podejmować indywidualnie, biorąc pod uwagę:
- wiek,
- wcześniejsze szczepienia,
- prawdopodobieństwo dotychczasowej i przyszłej ekspozycji,
- stan odporności,
- choroby współistniejące,
- charakterystykę dostępnego preparatu.
Nie należy jednak oczekiwać, że korzyść u każdej dorosłej osoby będzie taka sama jak u dziecka zaszczepionego przed pierwszym kontaktem z HPV.
Czy szczepienie ma sens po rozpoczęciu współżycia?
Może mieć.
Rozpoczęcie aktywności seksualnej nie oznacza, że doszło do zakażenia wszystkimi typami HPV objętymi szczepionką.
Szczepienie nie usunie wcześniejszego zakażenia, ale może chronić przed przyszłymi zakażeniami innymi typami wirusa.
Im więcej czasu i ekspozycji upłynęło przed szczepieniem, tym bardziej indywidualna staje się ocena oczekiwanej korzyści. Dlatego w przypadku osoby dorosłej warto omówić szczepienie z lekarzem zamiast automatycznie zakładać, że jest już „za późno”.
Czy przed szczepieniem trzeba wykonać test HPV?
Nie wykonuje się rutynowo testu HPV wyłącznie po to, aby zdecydować o szczepieniu.
Taki test nie odpowiedziałby na wszystkie pytania potrzebne do oceny możliwej korzyści. Wynik zależy m.in. od miejsca pobrania materiału i momentu badania. Ujemny wynik nie wyklucza wcześniejszego kontaktu z wirusem, a dodatni nie oznacza zakażenia wszystkimi typami HPV zawartymi w szczepionce.
Szczepienie może więc być rozważane bez wcześniejszego testowania.
Badania HPV wykonywane w profilaktyce raka szyjki macicy mają inne zastosowanie i nie służą kwalifikowaniu do szczepienia.
Czy można zaszczepić się po zakażeniu HPV?
Przebyte lub aktualne zakażenie HPV nie oznacza automatycznie, że szczepienie nie ma sensu.
Osoba mogła zetknąć się tylko z jednym typem wirusa, podczas gdy szczepionka obejmuje ich więcej. Nadal możliwa jest ochrona przed innymi typami, z którymi organizm wcześniej nie miał kontaktu.
Trzeba jednak wyraźnie rozdzielić dwie kwestie: szczepionka nie leczy zakażenia, które już istnieje, ale: może zapobiegać nowym zakażeniom innymi typami HPV objętymi preparatem.
Czy szczepionka może usunąć HPV z organizmu?
Nie.
Szczepionki przeciw HPV są preparatami profilaktycznymi, a nie terapeutycznymi.
Nie usuwają wirusa z organizmu, nie przyspieszają w udowodniony sposób ustępowania istniejącego zakażenia i nie leczą:
- brodawek,
- zmian przednowotworowych,
- raka szyjki macicy,
- HPV-zależnego raka części ustnej gardła,
- innych nowotworów związanych z HPV.
Leczenia wymagają konkretne zmiany lub choroby wywołane przez wirusa. Szczepienie ma przede wszystkim nie dopuścić do przyszłych zakażeń.
Czy szczepienie po leczeniu nowotworu zapobiega nawrotowi?
Nie ma podstaw, aby przedstawiać profilaktyczną szczepionkę przeciw HPV jako leczenie już rozpoznanego raka albo sprawdzoną metodę zapobiegania jego nawrotowi.
Osoba po leczeniu HPV-zależnego nowotworu może rozważać szczepienie w celu ochrony przed innymi typami wirusa, ale decyzja powinna być indywidualna.
Lekarz powinien uwzględnić:
- wiek pacjenta,
- wcześniejsze szczepienia,
- rodzaj przebytego nowotworu,
- zastosowane leczenie,
- stan odporności,
- aktualny stan zdrowia.
Szczepienie nie powinno opóźniać ani zastępować leczenia onkologicznego i kontroli po terapii.
Czy szczepienie przeciw HPV jest bezpieczne?
Szczepionki przeciw HPV są stosowane na świecie od wielu lat, a ich bezpieczeństwo jest stale monitorowane.
Do najczęstszych działań niepożądanych należą:
- ból w miejscu wkłucia,
- zaczerwienienie lub obrzęk,
- ból głowy,
- zmęczenie,
- ból mięśni,
- przejściowo podwyższona temperatura.
U nastolatków po samym wkłuciu może dojść do omdlenia. Z tego powodu po szczepieniu należy pozostać przez czas wskazany przez personel w pozycji siedzącej albo leżącej.
Tak jak po każdym leku lub szczepionce możliwa jest reakcja alergiczna. Punkty szczepień są przygotowane do udzielenia pomocy w razie jej wystąpienia.
CRPS i POTS – co wykazała EMA?
W przestrzeni publicznej pojawiały się obawy dotyczące możliwego związku szczepień przeciw HPV z zespołem przewlekłego bólu regionalnego, czyli CRPS, oraz zespołem posturalnej tachykardii ortostatycznej – POTS.
Europejska Agencja Leków przeanalizowała dostępne dane i uznała, że nie potwierdzają one związku przyczynowego szczepień HPV z tymi zespołami. EMA nie znalazła podstaw do zmiany sposobu stosowania szczepionek. ema.europa.eu
Przy ocenie bezpieczeństwa trzeba odróżnić dwie sytuacje:
- objaw pojawił się po szczepieniu,
- wykazano, że został spowodowany przez szczepienie.
Następstwo czasowe nie jest jeszcze dowodem związku przyczynowego.
Kiedy szczepienie trzeba odroczyć albo skonsultować szczególnie dokładnie?
Kwalifikację do szczepienia przeprowadza osoba uprawniona. Należy poinformować ją o:
- ciężkiej reakcji alergicznej po wcześniejszej dawce,
- alergiach na składniki preparatu,
- aktualnej ostrej chorobie z gorączką,
- zaburzeniach odporności,
- przyjmowaniu leków wpływających na odporność,
- ciąży lub jej podejrzeniu,
- problemach z krzepnięciem krwi,
- wcześniejszych omdleniach po zastrzykach.
Łagodna infekcja bez wysokiej gorączki nie zawsze jest przeciwwskazaniem, ale decyzję podejmuje personel medyczny.
Jeśli cykl szczepienia rozpoczęto przed ciążą, dalsze dawki zwykle odkłada się do jej zakończenia. Przypadkowe podanie szczepionki przed rozpoznaniem ciąży nie jest powodem do podejmowania pochopnych decyzji – sytuację należy omówić z lekarzem.
Jak długo utrzymuje się ochrona?
Obserwacje osób zaszczepionych pokazują utrzymywanie się ochrony przez wiele lat.
Obecnie nie ma rutynowego zalecenia podawania dawek przypominających po prawidłowo zakończonym cyklu. Badania dotyczące czasu utrzymywania się ochrony nadal są prowadzone.
Ważne jest natomiast przyjęcie pełnego schematu zaleconego dla wieku i stanu zdrowia.
Czy szczepienie zastępuje badania przesiewowe raka szyjki macicy?
Nie.
Szczepionki nie obejmują wszystkich onkogennych typów HPV, a część kobiet mogła zetknąć się z wirusem przed szczepieniem.
Zaszczepione kobiety nadal powinny uczestniczyć w programie profilaktyki raka szyjki macicy zgodnie z aktualnymi zaleceniami.
Szczepienie i badania przesiewowe pełnią różne funkcje:
- szczepienie ma zapobiegać zakażeniu,
- screening ma wykrywać zakażenie wysokiego ryzyka lub nieprawidłowe zmiany, zanim rozwinie się rak.
Największą ochronę daje połączenie obu metod.
Czy szczepienie zastępuje profilaktykę nowotworów głowy i szyi?
Nie.
Szczepienie może zapobiegać zakażeniom odpowiedzialnym za część raków części ustnej gardła. Nie chroni natomiast przed wszystkimi nowotworami głowy i szyi.
Rak jamy ustnej, krtani, nosogardła, zatok czy ślinianek może mieć inne czynniki ryzyka. Szczególne znaczenie nadal mają:
- niepalenie tytoniu,
- ograniczenie spożycia alkoholu,
- higiena i opieka stomatologiczna,
- ochrona przed szkodliwymi ekspozycjami zawodowymi,
- reagowanie na utrzymujące się objawy.
Szczepienie przeciw HPV jest jednym z ważnych elementów profilaktyki onkologicznej, ale nie jest uniwersalną szczepionką przeciw wszystkim nowotworom.
Dlaczego szczepienie przeciw HPV ma znaczenie także w profilaktyce nowotworów głowy i szyi?
Przez wiele lat profilaktykę nowotworów głowy i szyi kojarzono głównie z unikaniem tytoniu, ograniczeniem alkoholu i szybkim zgłaszaniem niepokojących objawów.
Te działania nadal pozostają bardzo ważne.
HPV dodał jednak nową możliwość: części raków migdałków podniebiennych i nasady języka można zapobiegać poprzez ochronę przed zakażeniem wirusem uczestniczącym w ich powstawaniu.
Szczepienie przeciw HPV nie jest zatem wyłącznie elementem profilaktyki ginekologicznej. Dotyczy zdrowia kobiet i mężczyzn oraz zapobiegania kilku różnym chorobom nowotworowym.
Co warto zapamiętać o szczepieniu przeciw HPV?
Szczepienie najlepiej wykonać przed pierwszym kontaktem z wirusem, dlatego zaleca się je już dzieciom.
Dziewczęta i chłopcy odnoszą z niego bezpośrednią korzyść zdrowotną.
Szczepionka chroni przed nowymi zakażeniami, ale nie usuwa HPV, które już znajduje się w organizmie.
Przed szczepieniem nie trzeba rutynowo wykonywać testu HPV.
Osoba dorosła również może rozważyć szczepienie, ale oczekiwana korzyść zależy od jej indywidualnej sytuacji.
Szczepienie nie zastępuje badań przesiewowych raka szyjki macicy ani profilaktyki innych nowotworów głowy i szyi.
FAQ: szczepienia przeciw HPV
W jakim wieku najlepiej zaszczepić dziecko?
Największą korzyść osiąga się przed pierwszym kontaktem z HPV. W Polsce powszechny program obejmuje dziewczęta i chłopców po ukończeniu 9 lat do ukończenia 14. roku życia.
Czy chłopców również należy szczepić?
Tak. HPV może powodować choroby i nowotwory także u mężczyzn, w tym raka części ustnej gardła, odbytu i prącia.
Czy szczepienie przeciw HPV jest obowiązkowe?
Nie. W Polsce jest szczepieniem zalecanym, a dla określonych grup wiekowych dostępnym bezpłatnie.
Czy dorosła osoba może się zaszczepić?
Tak. Potencjalną korzyść warto omówić z lekarzem, ponieważ największą skuteczność osiąga się przed pierwszą ekspozycją na HPV.
Czy przed szczepieniem trzeba wykonać test HPV?
Nie wykonuje się rutynowo testu HPV tylko po to, aby zakwalifikować osobę do szczepienia.
Czy można zaszczepić się po rozpoczęciu współżycia?
Tak. Wcześniejsza aktywność seksualna nie oznacza kontaktu ze wszystkimi typami HPV zawartymi w szczepionce.
Czy szczepienie wyleczy istniejące zakażenie HPV?
Nie. Szczepionki profilaktyczne zapobiegają nowym zakażeniom, ale nie usuwają istniejącego zakażenia.
Czy można zachorować na HPV od szczepionki?
Nie. Szczepionka nie zawiera żywego HPV zdolnego do wywołania zakażenia.
Czy szczepienie chroni przed rakiem gardła?
Chroni przed zakażeniami typami HPV odpowiedzialnymi za większość HPV-zależnych raków części ustnej gardła. Nie każdy rak gardła jest jednak związany z HPV.
Cervarix czy Gardasil 9 – która szczepionka jest lepsza?
Obie chronią przed HPV16 i HPV18. Gardasil 9 obejmuje dodatkowe typy wysokiego ryzyka oraz typy 6 i 11 powodujące większość brodawek anogenitalnych. Wybór zależy również od wieku, dostępności, finansowania i rozpoczętego schematu.
Ile dawek szczepionki trzeba przyjąć?
Zależy to od wieku rozpoczęcia szczepienia, preparatu i stanu odporności. W powszechnym programie dla dzieci rozpoczynających szczepienie przed ukończeniem 14 lat stosuje się dwie dawki w odstępie 6–12 miesięcy.
Co zrobić, jeśli druga dawka została podana z opóźnieniem?
Nie należy samodzielnie zaczynać całego cyklu od początku. Trzeba skontaktować się z punktem szczepień, który ustali dalsze postępowanie.
Czy szczepienie jest bezpłatne?
Według informacji Ministerstwa Zdrowia aktualnych we wrześniu 2026 roku szczepionki są bezpłatne dla osób od ukończenia 9 lat do ukończenia 18. roku życia. Do ukończenia 14 lat dostępne są Cervarix i Gardasil 9 w ramach powszechnego programu. Po ukończeniu 14 lat do ukończenia 18 lat bezpłatnie refundowany jest Cervarix. Dorośli mogą otrzymać Cervarix z 50-procentową refundacją. Ministerstwo Zdrowia
Te patogeny sprzyjają rozwojowi nowotworów. Przed niektórymi możemy się chronić
• Artykuł zaktualizowano: