Rak żołądka to jeden z najbardziej agresywnych nowotworów złośliwych, który nadal stanowi poważne wyzwanie w diagnostyce i leczeniu. Choć rozwój medycyny przyniósł znaczące postępy w terapii tego schorzenia, to niestety w Polsce wciąż zbyt wiele przypadków rozpoznaje się w zaawansowanym stadium choroby. Eksperci wskazują, że w około 70% przypadków rak żołądka diagnozowany jest w późnym, przerzutowym stadium, kiedy leczenie radykalne jest już często niemożliwe.
Wczesna diagnoza nowotworu żołądka – klucz do sukcesu
W przypadku raka żołądka, podobnie jak w innych nowotworach, wczesne wykrycie choroby daje największe szanse na przeżycie. Niestety, rak żołądka we wczesnym stadium często nie daje charakterystycznych objawów, co utrudnia jego wykrycie. Objawy takie jak zgaga, refluks, odbijanie, a także bóle brzucha, często są uznawane za mniej poważne dolegliwości trawienne, które pacjenci mogą ignorować, a lekarze często je bagatelizują.
Dr Maciej Kawecki z Kliniki Onkologii i Radioterapii Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie zwraca uwagę na to, że to dopiero ból, który pojawia się w zaawansowanym stadium choroby, jest najczęstszym powodem, dla którego pacjenci decydują się na wizytę u specjalisty. Niestety, na tym etapie choroby może być już zbyt późno na leczenie, które daje szansę na trwałe wyleczenie.
Wczesne wykrycie raka żołądka jest możliwe dzięki regularnemu wykonywaniu badań diagnostycznych, takich jak gastroskopia. Dr Kawecki podkreśla, że choć badanie to nie należy do najprzyjemniejszych, to jest niezbędne do postawienia prawidłowej diagnozy. Problemem, który może opóźniać diagnozę, jest czas oczekiwania na wykonanie gastroskopii, który w niektórych placówkach może być zbyt długi.
Wczesna diagnostyka raka. Zrozumienie objawów, które mogą ratować życie
Zakażenie Helicobacter pylori jako czynnik ryzyka
Jednym z głównych czynników ryzyka rozwoju raka żołądka jest przewlekła infekcja bakterią Helicobacter pylori. Zakażenie tym patogenem powoduje przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka, co z czasem może prowadzić do rozwoju zmian nowotworowych. Chociaż nie każdy, kto jest zakażony tą bakterią, zachoruje na raka, to leczenie infekcji H. pylori jest kluczowe w prewencji nowotworu. Dr Kawecki podkreśla, że w przypadku wykrycia zakażenia bakterią, konieczne jest przeprowadzenie odpowiedniej terapii eradykacyjnej, choć dane na temat skuteczności jej w prewencji raka żołądka są wciąż niejednoznaczne.
Nowoczesne terapie – nadzieja na poprawę wyników leczenia
Pomimo trudności w diagnostyce, medycyna onkologiczna poczyniła ogromny postęp w leczeniu raka żołądka. Dzięki wprowadzeniu nowych terapii, takich jak skojarzenie chemioterapii z immunoterapią oraz zastosowanie leków ukierunkowanych molekularnie, pacjenci mają dziś większe szanse na skuteczne leczenie, nawet w przypadku rozwoju choroby przerzutowej.
Jednym z przełomowych osiągnięć w leczeniu raka żołądka jest stosowanie immunoterapii w połączeniu z chemioterapią. Badanie MATTERHORN, przedstawione podczas kongresu Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej (ASCO) w 2025 roku, wykazało, że dodanie durwalumabu – leku immunoterapeutycznego – do standardowego schematu chemioterapii znacząco poprawia wyniki leczenia. W badaniu tym pacjenci, którzy otrzymali chemioterapię połączoną z durwalumabem, mieli znacznie wyższe szanse na poprawę wyników leczenia w porównaniu do tych, którzy otrzymali jedynie chemioterapię. Eksperci przewidują, że na podstawie tych wyników, Europejska Agencja Leków może zarejestrować durwalumab jako terapię wspomagającą w leczeniu raka żołądka.
Kolejnym przełomowym lekiem jest trastuzumab derukstekan, który okazał się bardziej skuteczny od dotychczasowego standardu leczenia w drugiej linii terapii u pacjentów z rakiem żołądka HER2-dodatnim. Badanie DESTINY-Gastric04, również zaprezentowane podczas kongresu ASCO, dowiodło, że trastuzumab derukstekan znacząco poprawia przeżywalność pacjentów w porównaniu do tradycyjnej chemioterapii z paklitakselem i ramucyrumabem. Niestety, lek ten wciąż nie jest refundowany w Polsce, co stanowi poważne wyzwanie w zapewnieniu pacjentom dostępu do nowoczesnych terapii.
Jak w Polsce leczony jest pacjent z zaawansowanym rakiem jelita grubego?
Potrzeba zmian w systemie opieki zdrowotnej
Pomimo postępów w leczeniu i diagnostyce raka żołądka, nadal istnieją liczne bariery w dostępie do nowoczesnych terapii. W Polsce wiele innowacyjnych leków, takich jak trastuzumab derukstekan czy zolbetuksymab (lek ukierunkowany molekularnie przeciwko klaudynie 18.2), nie jest jeszcze dostępnych w ramach publicznej refundacji. Dr Kawecki zaznacza, że dostęp do takich terapii może znacząco poprawić wyniki leczenia i przeżywalność pacjentów z zaawansowanym rakiem żołądka.
Prezes Fundacji EuropaColon Polska, Iga Rawicka, podkreśla, że pacjenci z rakiem żołądka HER2-dodatnim, którzy stanowią 10-20% wszystkich przypadków raka żołądka, potrzebują dostępu do trastuzumab derukstekanu, który daje im szansę na dłuższe przeżycie. Jej apel o wprowadzenie refundacji tych nowoczesnych terapii podkreśla rosnącą potrzebę zmiany w systemie opieki zdrowotnej, aby zapewnić pacjentom jak najlepsze szanse na przeżycie.
Rak żołądka wciąż stanowi poważne wyzwanie dla systemu ochrony zdrowia w Polsce, zarówno pod względem diagnostyki, jak i leczenia. Wczesne wykrycie choroby oraz dostęp do nowoczesnych terapii są kluczowe dla poprawy wyników leczenia i jakości życia pacjentów. Wprowadzenie nowych terapii, takich jak immunoterapia czy leki ukierunkowane molekularnie, daje pacjentom nadzieję na skuteczną walkę z chorobą, ale ich ograniczona dostępność w Polsce stanowi poważną przeszkodę. Aby zmniejszyć liczbę zgonów związanych z rakiem żołądka, konieczne jest przyspieszenie diagnostyki, edukacja pacjentów i lekarzy, a także poprawa dostępu do innowacyjnych terapii.
10 najczęstszych objawów raka. Jak rozpoznać pierwsze sygnały?
Źródło: Nauka w Polsce
rak żołądka, diagnostyka raka żołądka, leczenie raka żołądka, wczesne wykrycie raka żołądka, gastroskopia, immunoterapia, chemioterapia, trastuzumab derukstekan, nowoczesne terapie onkologiczne, rak żołądka HER2 dodatni, Helicobacter pylori, leczenie skojarzone, durwalumab, nowe leki onkologiczne, skuteczne terapie raka żołądka, prewencja raka żołądka, system opieki zdrowotnej w Polsce, postęp w leczeniu raka żołądka, rak żołądka w Polsce, diagnostyka endoskopowa, nowotwory przewodu pokarmowego, choroby nowotworowe żołądka