Konferencja prasowa wiceminister zdrowia Katarzyny Kacperczyk dotycząca projektu nowej listy leków refundowanych, która będzie obowiązywać od 1 kwietnia 2026 r.
W konferencji wziął także udział Mateusz Oczkowski, dyrektor Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji.
Podczas spotkania omówiono projekt nowej listy leków refundowanych obowiązującej od 1 kwietnia 2026 r. oraz omówiono również rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo lekowe Polski w ramach nowelizacji ustawy o refundacji.
Nowe terapie w refundacji. Rozszerzenie leczenia onkologicznego i kontynuacja programów lekowych
System refundacji leków w Polsce nieustannie się zmienia, odpowiadając zarówno na potrzeby pacjentów, jak i rozwój nowoczesnej medycyny. Najnowsze decyzje refundacyjne obejmują zarówno wprowadzanie nowych terapii, jak i kontynuację leczenia już dostępnego w programach lekowych. Szczególnie istotne jest rozszerzenie refundacji w obszarze onkologii, gdzie pojawiają się kolejne opcje terapeutyczne zwiększające szanse pacjentów na dłuższe życie i lepszą jakość leczenia.
Kontynuacja refundacji i rekrutacji do programów lekowych
Jednym z ważnych elementów najnowszych decyzji refundacyjnych jest kontynuacja terapii, które już wcześniej zostały wprowadzone do systemu. Wydano 243 decyzje dotyczące kontynuacji rekrutacji do programów lekowych. Dotyczą one wielu terapii, które były objęte procesem kwalifikacji pacjentów w latach 2022–2024.
Jak przekonywała Katarzyna Kacperczyk, wiceminister zdrowia, kontynuacja refundacji nie jest procesem automatycznym. Każda decyzja wymaga analizy skuteczności terapii, kosztów oraz wpływu na system ochrony zdrowia. W praktyce oznacza to, że część terapii dostępnych już dla pacjentów musi przejść ponowną ocenę, zanim zostanie utrzymana w systemie.
Z punktu widzenia pacjentów kontynuacja refundacji jest równie ważna jak wprowadzanie nowych leków. Terapie przedłużane decyzjami refundacyjnymi nadal generują koszty dla systemu ochrony zdrowia, ale przede wszystkim zapewniają ciągłość leczenia osobom, które już z nich korzystają.
Nowy trend – wprowadzanie istotnych substancji czynnych
Od początku roku widoczny jest także nowy trend polegający na rozszerzaniu refundacji o istotne substancje czynne. Od stycznia do systemu wprowadzono pięć nowych substancji o znaczeniu populacyjnym.
Wśród nich znalazły się m.in. leki stosowane w chorobach sercowo-naczyniowych oraz terapiach przeciwzakrzepowych. Wprowadzenie takich substancji jak apiksaban czy tikagrelor pozwala poszerzyć dostęp do leczenia pacjentów z chorobami układu krążenia. To szczególnie ważne z perspektywy zdrowia publicznego, ponieważ choroby sercowo-naczyniowe nadal pozostają jedną z głównych przyczyn zgonów w Polsce.
Nowe terapie w refundacji od kwietnia
Istotne zmiany w systemie refundacyjnym obejmują również nowe terapie wprowadzane do obwieszczenia refundacyjnego. Od 1 kwietnia pojawiło się łącznie 22 nowych terapii. Wśród nich znalazło się aż 14 terapii onkologicznych, dwie terapie nieonkologiczne oraz sześć terapii w innych wskazaniach.
Jedenaście z nowych terapii zostało wprowadzonych w ramach programów lekowych. Oznacza to, że leczenie jest dostępne dla pacjentów spełniających określone kryteria kliniczne, a jego stosowanie jest monitorowane przez specjalistów.
Nowe możliwości leczenia raka płuca
Szczególną uwagę zwraca rozwój terapii w leczeniu raka płuca. Jedną z nowych opcji terapeutycznych jest serplulimab. Dane kliniczne wskazują na bardzo dobre wyniki leczenia – mediana przeżycia całkowitego przekracza 15 miesięcy i wynosi dokładnie 15,4 miesiąca – mówiła wiceminister Kacperczyk.
To jeden z najlepszych rezultatów osiągniętych w historii leczenia tej choroby w pierwszej linii terapii. Immunoterapia, do której należy serplulimab, w ostatnich latach znacząco zmieniła podejście do leczenia raka płuca i pozwoliła wydłużyć przeżycie wielu pacjentów.
Terapie rekomendowane przez ekspertów klinicznych
Wśród nowych terapii refundowanych znajdują się również te, które zostały wskazane przez ekspertów jako szczególnie obiecujące. Część z nich znalazła się na liście TOP-ONKO 2024–2026, która obejmuje najbardziej rekomendowane przez klinicystów metody leczenia.
Dotyczy to między innymi terapii skojarzonych stosowanych w leczeniu nowotworów z określonymi mutacjami genetycznymi. Terapie celowane pozwalają precyzyjniej dobierać leczenie do profilu molekularnego guza, co zwiększa skuteczność terapii i ogranicza działania niepożądane.
TOP 10 ONKO 2026 – eksperci PTOK wskazują najważniejsze priorytety refundacyjne w onkologii
Nowe opcje terapeutyczne w raku piersi
Ważnym elementem nowych decyzji refundacyjnych jest również rozszerzenie leczenia raka piersi. Do dostępnych opcji terapeutycznych dołącza palbocyklib – lek stosowany w terapii hormonalnej nowotworu.
Jest to leczenie doustne, co znacząco ułatwia terapię pacjentek i ogranicza konieczność hospitalizacji. Jednocześnie terapia ta zwiększa skuteczność leczenia poprzez spowolnienie wzrostu komórek nowotworowych.
Palbocyklib stanowi kolejną możliwość terapeutyczną obok innych leków z tej samej grupy, takich jak rybocyklib czy abemacyklib, które już wcześniej zostały wprowadzone do refundacji.
Immunoterapia w leczeniu chorób hematologicznych
Nowe decyzje refundacyjne obejmują również przełomowe terapie w hematologii. Jedną z nich jest immunoterapia stosowana w leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej.
Mechanizm działania tego typu terapii polega na wykorzystaniu komórek układu odpornościowego – limfocytów – do zwalczania komórek nowotworowych. Z tego powodu metoda ta bywa porównywana do terapii CAR-T, która również opiera się na wykorzystaniu układu immunologicznego pacjenta.
Rozszerzenie dostępu do takich terapii może znacząco poprawić wyniki leczenia w chorobach hematologicznych, zwłaszcza u pacjentów z nawrotami choroby.
Bezpieczeństwo lekowe i dalsze działania legislacyjne
Wraz z kolejnymi decyzjami refundacyjnymi Ministerstwo Zdrowia zapowiada także dalsze działania dotyczące bezpieczeństwa lekowego Polski. Obejmują one zarówno rozwój systemu refundacji, jak i prace legislacyjne mające zapewnić stabilność dostępu do terapii.
Rozwój nowoczesnych terapii onkologicznych, ich refundacja oraz kontynuacja programów lekowych pozostają jednym z kluczowych elementów strategii poprawy opieki nad pacjentami z chorobami nowotworowymi.
Hematoonkologia – lokomotywa postępu. CAR-T w szpiczaku: rewolucja dziś czy jutro? WIDEO
Dr Leszek Kraj dla ONKOKURIERA o raku dróg żółciowych: między przełomem a niedosytem systemowym
