Onkologia kliniczna
Leczenie chorych z zaawansowanym nowotworem podścieliskowym przewodu pokarmowego
Program obejmuje leczenie ripretynibem dorosłych pacjentów z nieoperacyjnym lub przerzutowym GIST po wcześniejszym zastosowaniu co najmniej trzech inhibitorów kinaz, w tym imatynibu.
Najważniejsze informacje
Program B.172. finansuje leczenie ripretynibem w monoterapii pacjentów z pierwotnym, zaawansowanym lub nawrotowym nowotworem podścieliskowym przewodu pokarmowego, określanym skrótem GIST.
Terapia jest przeznaczona dla chorych, u których nie można wykonać resekcji albo występują przerzuty, a wcześniej zastosowano co najmniej trzy inhibitory kinaz, w tym imatynib.
Warunkiem kwalifikacji jest udokumentowana progresja albo nietolerancja wcześniejszego leczenia inhibitorami kinaz, mimo odpowiedniej modyfikacji dawkowania.
Czym jest GIST?
GIST, czyli nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, należy do mięsaków. Najczęściej rozwija się w żołądku lub jelicie cienkim, ale może występować również w innych częściach przewodu pokarmowego i jamy brzusznej.
W leczeniu zaawansowanej choroby stosuje się kolejne inhibitory kinaz. Ripretynib w programie B.172. jest dostępny po wykorzystaniu co najmniej trzech wcześniejszych leków z tej grupy.
Najważniejsze kryteria kwalifikacji
- wiek co najmniej 18 lat,
- histologicznie potwierdzony nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego,
- brak możliwości wykonania resekcji albo obecność przerzutów,
- wcześniejsze zastosowanie co najmniej trzech inhibitorów kinaz, w tym imatynibu,
- udokumentowana progresja albo nietolerancja wcześniejszych inhibitorów kinaz mimo modyfikacji dawek,
- co najmniej jedna zmiana mierzalna według kryteriów RECIST 1.1,
- stan sprawności ECOG 0–2,
- odpowiednia wydolność narządowa,
- brak aktywnych przerzutów do ośrodkowego układu nerwowego,
- brak przeciwwskazań do stosowania ripretynibu,
- wykluczenie ciąży i karmienia piersią oraz stosowanie antykoncepcji zgodnie z aktualną ChPL.
Do programu mogą zostać włączeni również pacjenci kontynuujący leczenie rozpoczęte w innym trybie finansowania, jeżeli w chwili jego rozpoczęcia spełniali wymagane kryteria.
Miejsce ripretynibu w leczeniu GIST
Wcześniejsze leczenie
Pacjent musi wcześniej otrzymać co najmniej trzy inhibitory kinaz. Jednym z nich musi być imatynib.
Zaawansowana choroba
Program obejmuje GIST, którego nie można usunąć operacyjnie, albo chorobę z przerzutami potwierdzonymi na podstawie stanu klinicznego lub badań obrazowych.
Dawkowanie ripretynibu
Leczenie w monoterapii
Ripretynib jest stosowany samodzielnie. Szczegóły dotyczące dawki, sposobu przyjmowania, czasowego wstrzymania leczenia oraz ewentualnego zmniejszania dawki określa aktualna Charakterystyka Produktu Leczniczego.
Dawkowanie i jego modyfikacje ustala lekarz prowadzący z uwzględnieniem tolerancji terapii, wyników badań oraz stanu klinicznego pacjenta.
Badania przed rozpoczęciem leczenia
- morfologia krwi z rozmazem i badanie ogólne moczu,
- aktywność aminotransferaz wątrobowych, bilirubina i albumina,
- pomiar ciśnienia tętniczego i EKG,
- echokardiografia z oceną frakcji wyrzutowej serca,
- TK jamy brzusznej i miednicy oraz innych obszarów zależnie od wskazań,
- ocena skóry pod kątem złośliwych nowotworów skóry,
- test ciążowy u kobiet w wieku rozrodczym,
- inne badania laboratoryjne lub obrazowe, jeżeli są wskazane klinicznie.
Badania obrazowe przed rozpoczęciem terapii muszą umożliwiać późniejszą, obiektywną ocenę odpowiedzi według RECIST 1.1.
Monitorowanie bezpieczeństwa
Pierwsze badanie kontrolne wykonuje się po 4–6 tygodniach od rozpoczęcia leczenia. Kolejne kontrole przeprowadza się nie rzadziej niż raz na 12–14 tygodni.
Zakres monitorowania obejmuje m.in. morfologię, badanie moczu, parametry czynności wątroby i nerek, albuminę, ciśnienie tętnicze oraz EKG. Frakcję wyrzutową serca i stan skóry ocenia się zależnie od potrzeb klinicznych.
Ocena skuteczności leczenia
Pierwsze kontrolne badanie TK wykonuje się po trzech miesiącach od rozpoczęcia terapii. Następne badania obrazowe przeprowadza się co 3–4 miesiące.
TK lub MR powinny obejmować odpowiednie obszary ciała, co najmniej jamę brzuszną i miednicę. Odpowiedź ocenia się według RECIST 1.1, określając m.in. odpowiedź całkowitą lub częściową, stabilizację albo progresję choroby, przeżycie całkowite i czas do progresji.
Jak długo trwa leczenie?
Ripretynib jest stosowany do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu pacjenta z programu zgodnie z określonymi kryteriami.
Kiedy leczenie zostaje zakończone?
- w przypadku progresji choroby ocenionej według RECIST 1.1,
- przy nadwrażliwości na ripretynib lub składniki leku,
- gdy utrzymuje się toksyczność co najmniej trzeciego stopnia według skali WHO,
- w razie nieakceptowalnej albo zagrażającej życiu toksyczności,
- gdy pojawi się choroba lub stan uniemożliwiający dalsze leczenie,
- przy istotnym pogorszeniu jakości życia,
- w okresie ciąży lub karmienia piersią,
- przy braku współpracy lub nieprzestrzeganiu zaleceń i terminów badań kontrolnych.
Najczęściej zadawane pytania
Czy ripretynib jest leczeniem pierwszej linii?
Nie. Program wymaga wcześniejszego zastosowania co najmniej trzech inhibitorów kinaz, w tym imatynibu.
Czy do programu kwalifikuje się operacyjny GIST?
Program dotyczy zaawansowanej choroby, której nie można usunąć chirurgicznie, albo GIST z przerzutami.
Czy guz musi być możliwy do zmierzenia?
Tak. Wymagana jest co najmniej jedna zmiana możliwa do zmierzenia według aktualnych kryteriów RECIST 1.1.
Jak często wykonywane są badania obrazowe?
Pierwsze badanie wykonuje się po trzech miesiącach leczenia, a następne co 3–4 miesiące, chyba że sytuacja kliniczna wymaga innego postępowania.
Gdzie realizowany jest program?
Leczenie prowadzą ośrodki onkologiczne realizujące program B.172. Informację o placówkach można uzyskać u lekarza prowadzącego lub we właściwym oddziale NFZ.
Źródła i dokumenty
Źródłem merytorycznym jest opis programu lekowego B.172. „Leczenie chorych z zaawansowanym nowotworem podścieliskowym przewodu pokarmowego (GIST) (ICD-10: C15, C16, C17, C18, C20, C48)”, obowiązujący od lipca 2025 r.
Pełny opis programu lekowego B.172.
Dokument zawiera szczegółowe kryteria kwalifikacji, zasady stosowania ripretynibu i monitorowania leczenia.
Otwórz lub pobierz PDFZałącznik B.172.
LECZENIE CHORYCH Z ZAAWANSOWANYM NOWOTWOREM PODŚCIELISKOWYM PRZEWODU POKARMOWEGO (GIST) (ICD-10: C15, C16, C17, C18, C20, C48)
Nowa lista refundacyjna Ministerstwa Zdrowia: jakie leki i terapie zyskali pacjenci?
GIST: dlaczego pacjenci potrzebują kolejnych linii leczenia?
Nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST): objawy, diagnostyka i leczenie
• Artykuł zaktualizowano:
















Zostaw odpowiedź