Prof. Piotr Rutkowski – chirurg onkolog, Narodowy Instytut Onkologii
Prof. Piotr Rutkowski – chirurg onkolog, Narodowy Instytut Onkologii

Prof. Piotr Rutkowski – chirurg onkolog, ekspert leczenia czerniaka, mięsaków i GIST. Biografia i działalność naukowa

Prof. dr hab. n. med. Piotr Rutkowski jest chirurgiem onkologiem, kierownikiem Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie oraz pełnomocnikiem dyrektora NIO do spraw Narodowej Strategii Onkologicznej i Badań Klinicznych. Specjalizuje się w leczeniu czerniaków, mięsaków tkanek miękkich i kości oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST). W latach 2022–2026 kierował Polskim Towarzystwem Onkologicznym, a w czerwcu 2026 roku objął funkcję przewodniczącego International Affairs Committee Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej (ASCO). Jego działalność łączy praktykę chirurgiczną, badania kliniczne i prace nad organizacją leczenia onkologicznego w Polsce.

Piotr Rutkowski jest lekarzem specjalistą chirurgii ogólnej i chirurgii onkologicznej. Od wielu lat związany jest z Narodowym Instytutem Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowym Instytutem Badawczym w Warszawie, gdzie od 2010 roku kieruje Kliniką Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków. Głównym obszarem jego działalności klinicznej są nowotwory wymagające szczególnego doświadczenia diagnostycznego i terapeutycznego. Należą do nich mięsaki tkanek miękkich, mięsaki kości, czerniaki oraz nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego. W przypadku tych chorób prawidłowe zaplanowanie leczenia zależy od wielu czynników: rozpoznania histopatologicznego, stopnia zaawansowania, lokalizacji nowotworu, jego charakterystyki molekularnej i możliwości przeprowadzenia radykalnego zabiegu operacyjnego. Prof. Rutkowski prowadzi także działalność naukową, uczestniczy w międzynarodowych badaniach klinicznych oraz pracach towarzystw naukowych zajmujących się rozwojem onkologii.

Prof. dr hab. Piotr Rutkowski. Onkokurier.pl
prof. Piotr Rutkowski

Prof. Piotr Rutkowski ukończył Wydział Lekarski Akademii Medycznej w Łodzi w 1997 roku. W 2005 roku uzyskał specjalizację z chirurgii ogólnej, a następnie z chirurgii onkologicznej. Swoją karierę zawodową rozwijał przede wszystkim w warszawskim Centrum Onkologii, obecnie Narodowym Instytucie Onkologii. W działalności naukowej koncentrował się na leczeniu czerniaków i rzadkich nowotworów tkanek miękkich oraz kości. W 2010 roku objął kierownictwo Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków. Pod jego kierownictwem klinika rozwijała wielospecjalistyczny model opieki, łączący chirurgię onkologiczną, leczenie systemowe, radioterapię, diagnostykę obrazową i molekularną. Jest autorem i współautorem licznych publikacji naukowych dotyczących m.in. leczenia mięsaków, czerniaków i GIST. Współpracuje z międzynarodowymi grupami badawczymi i uczestniczy w opracowywaniu zaleceń dotyczących postępowania z pacjentami onkologicznymi.

Klinika kierowana przez prof. Piotra Rutkowskiego należy do polskich ośrodków zajmujących się kompleksowym leczeniem rzadkich nowotworów. Zgodnie z danymi Narodowego Instytutu Onkologii zespół kliniki zajmuje się rocznie ponad 600 nowymi przypadkami czerniaka skóry, ponad 300 przypadkami mięsaków tkanek miękkich oraz ponad 60 przypadkami mięsaków kości. Tak duża liczba pacjentów ma znaczenie w leczeniu chorób rzadkich, ponieważ doświadczenie zespołu może wpływać na prawidłowość rozpoznania, kwalifikację do operacji i wybór dalszego postępowania. W przypadku mięsaków leczenie chirurgiczne bywa szczególnie wymagające. Nowotwory mogą rozwijać się w kończynach, jamie brzusznej, przestrzeni zaotrzewnowej i innych lokalizacjach, gdzie usunięcie guza wymaga uwzględnienia przebiegu naczyń, nerwów i sąsiadujących narządów. Niektóre operacje wiążą się z koniecznością rozległych rekonstrukcji kostnych, naczyniowych lub zabiegów wielonarządowych. Klinika NIO uczestniczy również w europejskiej sieci referencyjnej EURACAN, skupiającej ośrodki specjalizujące się w leczeniu rzadkich nowotworów litych.

Mięsaki są niejednorodną grupą nowotworów wywodzących się m.in. z tkanek miękkich i kości. Różnią się budową histologiczną, dynamiką wzrostu, skłonnością do tworzenia przerzutów i wrażliwością na leczenie. Ze względu na ich rzadkie występowanie jednym z problemów jest ryzyko opóźnionej lub nieprawidłowej diagnozy. Guz tkanek miękkich może początkowo przypominać zmianę łagodną, a nieprzemyślana operacja przeprowadzona przed właściwym rozpoznaniem może utrudnić dalsze leczenie. Dlatego podejrzenie mięsaka wymaga odpowiednio zaplanowanej diagnostyki obrazowej, biopsji i oceny materiału przez doświadczonego patomorfologa. Wybór postępowania powinien należeć do zespołu wielodyscyplinarnego, w którym współpracują chirurdzy onkologiczni, onkolodzy kliniczni, radioterapeuci, radiolodzy i patomorfolodzy. Działalność prof. Rutkowskiego obejmuje zarówno leczenie operacyjne mięsaków, jak i rozwój nowych metod postępowania oraz badań klinicznych prowadzonych w wyspecjalizowanych ośrodkach.

Jednym z najważniejszych obszarów zainteresowań klinicznych i naukowych prof. Piotra Rutkowskiego są nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego, określane skrótem GIST. Są to rzadkie nowotwory, które najczęściej rozwijają się w żołądku lub jelicie cienkim. Ich przebieg może być bardzo zróżnicowany – od niewielkich zmian wykrywanych przypadkowo po agresywne guzy z przerzutami. W diagnostyce GIST istotne znaczenie mają badania molekularne. U wielu pacjentów stwierdza się zmiany w genach KIT lub PDGFRA, które mogą wpływać na wybór i skuteczność leczenia ukierunkowanego molekularnie.

W rozmowie z ONKOKURIEREM prof. Rutkowski wyjaśniał, że GIST nie należy traktować jako jednorodnej choroby. Poszczególne nowotwory mogą różnić się podłożem molekularnym i odpowiedzią na leki. Oprócz chirurgii w leczeniu GIST wykorzystuje się inhibitory kinaz tyrozynowych, a dobór terapii zależy m.in. od mutacji, stopnia zaawansowania nowotworu i wcześniejszego leczenia.

W materiale „Nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST) – rzadkie, ale wymagające skutecznego leczenia” profesor szczegółowo omawiał diagnostykę, kolejne linie leczenia oraz problem dostępu do nowych terapii.

Rozwój terapii celowanych znacznie zmienił możliwości leczenia zaawansowanych nowotworów GIST. Nie oznacza to jednak, że wszyscy pacjenci uzyskują trwałą kontrolę choroby. U części chorych z czasem pojawia się oporność na stosowane leki, co powoduje konieczność poszukiwania kolejnych możliwości terapeutycznych. Prof. Rutkowski wielokrotnie podnosił problem dostępności leków stosowanych po niepowodzeniu wcześniejszych linii leczenia, w tym ripretynibu.

– Musimy zapewnić pacjentom dostęp do nowoczesnych terapii. Nie możemy zostawić pacjentów bez skutecznego leczenia – mówił w rozmowie z ONKOKURIEREM. Kwestie te przedstawiliśmy także w artykule „GIST: potrzeba kolejnych linii leczenia i wyzwania terapeutyczne”.

Dostępność leków refundowanych należy jednak każdorazowo oceniać według aktualnie obowiązujących zasad finansowania. Informacje przedstawiane przez profesora w 2025 roku dotyczyły ówczesnej sytuacji pacjentów.

W lipcu 2026 roku Narodowy Instytut Onkologii przedstawił kolejne informacje dotyczące badań klinicznych prowadzonych u pacjentów z GIST. Jednym z omawianych projektów było badanie III fazy PEAK, w którym oceniano połączenie sunitynibu i bezuklastynibu u chorych wcześniej leczonych imatynibem.

Według przedstawionych wyników mediana przeżycia wolnego od progresji choroby wyniosła 16,5 miesiąca w grupie otrzymującej leczenie skojarzone oraz 9,2 miesiąca u pacjentów leczonych samym sunitynibem. Wyniki tego rodzaju badań mogą w przyszłości wpływać na standardy postępowania, ale ich znaczenie wymaga oceny całokształtu danych klinicznych, bezpieczeństwa i decyzji regulacyjnych.

Prof. Rutkowski podkreślał również znaczenie uczestnictwa polskich ośrodków w międzynarodowych projektach badawczych. Dla odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów może to oznaczać dostęp do metod leczenia, które nie są jeszcze rutynowo dostępne.

Szerzej o tych projektach pisaliśmy w artykule „Badania nad nowymi terapiami dla chorych na GIST. W NIO pacjenci mogą korzystać z rozwoju medycyny precyzyjnej”.

Czerniak jest kolejnym ważnym obszarem działalności prof. Piotra Rutkowskiego. Leczenie tego nowotworu zmieniło się istotnie dzięki rozwojowi immunoterapii i terapii ukierunkowanych molekularnie. Wcześniej możliwości leczenia zaawansowanego czerniaka były znacznie bardziej ograniczone. Obecnie u odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów stosowane są inhibitory punktów kontrolnych układu odpornościowego oraz terapie ukierunkowane na określone zmiany molekularne, m.in. mutacje BRAF. Chirurgia pozostaje podstawową metodą leczenia wielu czerniaków rozpoznanych we wczesnym stadium. W bardziej zaawansowanych przypadkach konieczne może być połączenie różnych metod terapii.

Prof. Rutkowski od lat uczestniczy w rozwoju standardów leczenia czerniaka, badaniach klinicznych oraz działaniach edukacyjnych kierowanych do lekarzy i pacjentów.

W MEDKURIERZE opisywaliśmy jego stanowisko dotyczące profilaktyki w artykule „Prof. Piotr Rutkowski: trend wzrostowy zachorowań na czerniaka można zatrzymać”.

Profesor zwracał uwagę, że ograniczanie liczby zachorowań wymaga edukacji, ochrony przed nadmierną ekspozycją na promieniowanie UV i poprawy dostępności diagnostyki.

W działalności edukacyjnej prof. Rutkowskiego ważne miejsce zajmuje również wyjaśnianie pacjentom przebiegu diagnostyki i leczenia. Jednym z takich przedsięwzięć był reportaż Moniki Rachtan poświęcony opiece nad chorymi z zaawansowanym czerniakiem w Narodowym Instytucie Onkologii. Materiał przedstawiał m.in. przygotowanie do wizyty, dostępne metody leczenia i organizację opieki w wyspecjalizowanym ośrodku. W projekcie uczestniczyli lekarze i pracownicy kliniki, w tym prof. Piotr Rutkowski.

O reportażu pisaliśmy w MEDKURIERZE w artykule „Czerniak. Jak go leczą w Narodowym Instytucie Onkologii w Warszawie”.

W czerwcu 2026 roku prof. Piotr Rutkowski objął funkcję przewodniczącego International Affairs Committee w American Society of Clinical Oncology (ASCO). Komitet zajmuje się międzynarodową działalnością towarzystwa, w tym współpracą między środowiskami onkologicznymi, rozwojem edukacji i wspieraniem globalnych inicjatyw dotyczących jakości opieki nad pacjentami z nowotworami. Był to pierwszy przypadek objęcia przewodnictwa tego komitetu przez przedstawiciela Polski. ASCO skupia specjalistów z wielu krajów i organizuje jeden z najważniejszych dorocznych kongresów naukowych w onkologii.

Objęcie funkcji przez prof. Rutkowskiego jest kolejnym etapem jego działalności międzynarodowej, obejmującej współpracę z organizacjami naukowymi i grupami badawczymi zajmującymi się nowotworami.

Więcej w artykule ONKOKURIERA „Prof. Piotr Rutkowski przewodniczącym międzynarodowego komitetu ASCO. To pierwsza taka funkcja dla Polaka”.

W czerwcu 2022 roku prof. Piotr Rutkowski został przewodniczącym Polskiego Towarzystwa Onkologicznego (PTO). Towarzystwo skupia specjalistów zajmujących się różnymi dziedzinami onkologii i wspiera współpracę środowiska naukowego, rozwój wiedzy medycznej oraz dyskusję o organizacji opieki onkologicznej. Podczas kadencji profesora ważnym obszarem działalności PTO były zagadnienia związane z wdrażaniem Narodowej Strategii Onkologicznej, organizacją leczenia nowotworów, profilaktyką i jakością świadczeń.

11 czerwca 2026 roku kierownictwo Towarzystwa objął prof. Andrzej Rutkowski. Prof. Piotr Rutkowski zakończył pełnienie funkcji przewodniczącego i pozostał we władzach PTO jako Past-Przewodniczący.

O zmianach we władzach organizacji pisaliśmy w artykule „Nowe władze Polskiego Towarzystwa Onkologicznego. Prof. Andrzej Rutkowski przewodniczącym PTO na lata 2026–2030”.

Prof. Piotr Rutkowski pełni także funkcję pełnomocnika dyrektora Narodowego Instytutu Onkologii do spraw Narodowej Strategii Onkologicznej i Badań Klinicznych. Narodowa Strategia Onkologiczna na lata 2020–2030 obejmuje działania dotyczące profilaktyki, diagnostyki, leczenia, edukacji kadr medycznych i organizacji opieki nad osobami chorującymi na nowotwory. W debacie publicznej profesor zwraca uwagę na potrzebę równoległego rozwijania nowoczesnych terapii i programów wczesnego wykrywania raka.

Podczas prac sejmowych w 2026 roku, dotyczących realizacji Narodowej Strategii Onkologicznej, omawiał m.in. dostępność badań przesiewowych, wdrażanie nowych metod diagnostycznych i znaczenie narzędzi cyfrowych w komunikacji z pacjentami. Podkreślał, że rozwój nowych terapii nie może zastępować działań służących wcześniejszemu wykrywaniu chorób.

Wskazywał również na wprowadzenie testu HPV HR do programu profilaktyki raka szyjki macicy jako przykład wykorzystania bardziej zaawansowanych metod badań przesiewowych.

Szerzej opisaliśmy te zagadnienia w publikacjach „Profilaktyka onkologiczna nadal jest słabym ogniwem systemu” oraz „Narodowa Strategia Onkologiczna po 2025 roku. Więcej terapii, ale profilaktyka nadal pozostaje słabym punktem”.

Oprócz ASCO i Polskiego Towarzystwa Onkologicznego prof. Piotr Rutkowski współpracuje z innymi organizacjami zajmującymi się badaniami i leczeniem nowotworów. Należą do nich m.in. European Society for Medical Oncology (ESMO), European Organisation for Research and Treatment of Cancer (EORTC), European Society of Surgical Oncology (ESSO) i Connective Tissue Oncology Society (CTOS).

W swojej działalności uczestniczył w pracach grup zajmujących się czerniakami i mięsakami oraz w międzynarodowych przedsięwzięciach badawczych. Współpraca ta ma szczególne znaczenie w przypadku nowotworów rzadkich, ponieważ prowadzenie dużych badań klinicznych często wymaga udziału wielu ośrodków z różnych krajów.

Prof. Piotr Rutkowski został wyróżniony m.in. Medalem „Zasłużony dla Nauki Polskiej Sapientia et Veritas”, przyznawanym za zasługi dla rozwoju nauki. Jego działalność kliniczna i naukowa obejmuje liczne publikacje, badania oraz udział w pracach krajowych i międzynarodowych organizacji onkologicznych. W 2026 roku ważnym wydarzeniem w jego karierze było objęcie przewodnictwa International Affairs Committee ASCO, a także zakończenie czteroletniej kadencji na stanowisku przewodniczącego Polskiego Towarzystwa Onkologicznego.

Prof. Piotr Rutkowski kieruje Kliniką Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie.

Adres: ul. W.K. Roentgena 5, 02-781 Warszawa, wejście A.

Kontakt do kliniki: 22 546 21 84 lub 22 546 22 05.

E-mail: miesaki@nio.gov.pl.

Klinika zajmuje się kompleksową diagnostyką i leczeniem pacjentów z czerniakami, mięsakami tkanek miękkich i kości oraz wybranymi innymi nowotworami rzadkimi, w tym GIST.

Pacjenci zainteresowani konsultacją powinni skontaktować się z placówką i uzyskać informacje o zasadach kwalifikacji, wymaganej dokumentacji oraz możliwości konsultacji u wskazanego specjalisty.

Podany adres jest potwierdzonym miejscem pracy prof. Rutkowskiego. Indywidualne dni i godziny przyjęć wymagają potwierdzenia w placówce.

Oficjalna strona kliniki: https://nio.gov.pl/klinika-nowotworow-tkanek-miekkich-kosci-i-czerniakow

Kim jest prof. Piotr Rutkowski?

Prof. dr hab. n. med. Piotr Rutkowski jest specjalistą chirurgii ogólnej i chirurgii onkologicznej, kierownikiem Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie.

Jakimi nowotworami zajmuje się prof. Piotr Rutkowski?

Specjalizuje się w leczeniu mięsaków tkanek miękkich i kości, czerniaków oraz nowotworów podścieliskowych przewodu pokarmowego (GIST).

Gdzie pracuje prof. Piotr Rutkowski?

Jego potwierdzonym miejscem pracy jest Narodowy Instytut Onkologii w Warszawie, przy ul. W.K. Roentgena 5. Kieruje Kliniką Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków.

Czy prof. Piotr Rutkowski jest przewodniczącym Polskiego Towarzystwa Onkologicznego?

Pełnił tę funkcję w latach 2022–2026. Od czerwca 2026 roku przewodniczącym PTO jest prof. Andrzej Rutkowski, natomiast prof. Piotr Rutkowski uczestniczy w pracach władz Towarzystwa jako Past-Przewodniczący.

Jaką funkcję pełni prof. Piotr Rutkowski w ASCO?

W czerwcu 2026 roku objął przewodnictwo International Affairs Committee, komitetu odpowiedzialnego za międzynarodową działalność American Society of Clinical Oncology.

Czy prof. Piotr Rutkowski prowadzi badania kliniczne?

Tak. Jest zaangażowany w badania dotyczące m.in. czerniaków, mięsaków i GIST. Kierowana przez niego klinika realizuje krajowe i międzynarodowe projekty naukowe oraz badania kliniczne nowych metod leczenia.

Aktualizacja artykułu 12.10. 2026 r.

Wyzwania w onkologii: co decyduje o skuteczności leczenia onkologicznego?

Planowane “wakacje terapeutyczne” w immunoterapii czerniaka – przełomowe wyniki polskiego badania

GIST: potrzeba kolejnych linii leczenia i wyzwania terapeutyczne

Nowotwory podścieliskowe przewodu pokarmowego (GIST) – rzadkie, ale wymagające skutecznego leczenia WIDEO

Perspektywy leczenia chorób nowotworowych. Wyniki konkursu ABM na badania kliniczne w onkologii

Ból kończyny, który nie mija – uwaga na mięsaki!

Krajowa Sieć Onkologiczna – Nowa era leczenia pacjentów onkologicznych w Polsce WIDEO

• Artykuł zaktualizowano: