Polski program skriningu w kierunku raka szyjki macicy zgodny z najnowszymi europejskimi zaleceniami

Komisja Europejska opublikowała najnowsze wytyczne dotyczące skriningu raka szyjki macicy, opracowane we współpracy z Międzynarodową Agencją Badań nad Rakiem (IARC – International Agency for Research on Cancer).

Najważniejsze punkty nowych wytycznych to:
– grupa docelowa – kobiety w wieku 25–64 lat,
– zalecany test przesiewowy: wysokoonkogenny wirus HPV (HPV HR),
– nie zaleca się stosowania cytologii ani testów łączonych (HPV + cytologia) jako badań pierwotnych,
– skrining poniżej 25. roku życia oraz powyżej 65. roku życia nie jest rekomendowany (z wyjątkiem kobiet z grup ryzyka).

Zmiany wprowadzone w ostatnim czasie w naszym krajowym programie są w pełni zgodne z nowymi wytycznymi europejskimi. Polski program zakłada:
– zapraszanie na badania kobiet w wieku 25-64 lat;
– wykonywanie testu HPV HR jako badania przesiewowego pierwszego wyboru;
– odstąpienie od cytologii konwencjonalnej jako testu pierwotnego;
– możliwość kontynuowania opieki w trybie indywidualnym dla kobiet powyżej 64. roku życia jedynie w przypadku obecności czynników ryzyka lub nieregularnego uczestnictwa w programie profilaktycznym.

W zespole ekspertów, którzy przygotowali najnowsze wytyczne, pracował prof. dr hab. Andrzej Nowakowski kierujący Poradnią Profilaktyki Raka Szyjki Macicy w Narodowym Instytucie Onkologii w Warszawie. Prof. Nowakowski w swoim komentarzu podkreśla, że kobieta, która regularnie wykonywała badania w kierunku HPV, nie była leczona z powodu zmian przedrakowych szyjki macicy i uzyskała ujemny wynik testu w wieku 64 lat, ma minimalne ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy w dalszym życiu. Obecnie nie ma wiarygodnych dowodów naukowych potwierdzających konieczność lub skuteczność kontynuowania badań przesiewowych po 64. roku życia u kobiet spoza grup ryzyka.

To właśnie na podstawie tych danych naukowych opracowywane obecnie zalecenia Unii Europejskiej wyznaczają górną granicę wieku dla skriningu na 64 lata. Należy jednak podkreślić, że mówimy tu o pacjentkach, które regularnie korzystają z programu profilaktycznego i w ciągu ostatnich 10 lat otrzymywały ujemne wyniki badań w kierunku raka szyjki macicy i stanów przedrakowych. Pozostałe panie, mogą a nawet powinny pozostawić pod stałą opieką lekarza ginekologa, do którego w Polsce jest powszechny dostęp – podkreślił prof. Nowakowski.

Nowoczesna profilaktyka raka szyjki macicy w Polsce: Test HPV HR i cytologia na podłożu płynnym

Platynooporny rak jajnika – po dekadzie jest nowa opcja terapeutyczna