W dobie dynamicznych zmian na rynku produktów nikotynowych, Polska staje przed wyzwaniem dostosowania przepisów do rzeczywistości, w której to nie klasyczne papierosy, a kolorowe e-papierosy i aromatyzowane woreczki nikotynowe trafiają w ręce coraz młodszych konsumentów. Rząd i parlament podjęli zdecydowane działania – aktualizując ustawę antytytoniową i wprowadzając pakiet przepisów mających na celu ograniczenie dostępności wyrobów nikotynowych wśród dzieci i młodzieży. To odpowiedź na alarmujące dane i rosnący trend uzależnień wśród nieletnich.
11 czerwca 2025 r. Senat przyjął nowelizację przepisów zakazującą sprzedaży e-papierosów – także tych bez nikotyny – oraz woreczków nikotynowych osobom poniżej 18. roku życia. Nowe regulacje eliminują także sprzedaż tych produktów w internecie i automatach, co dotąd było luką prawną szeroko wykorzystywaną przez producentów. Wprowadzono również zakaz reklamowania i promowania tych wyrobów, obowiązek ich wyraźnego oznaczania jako szkodliwych dla zdrowia oraz zakaz ich używania w przestrzeni publicznej, m.in. na przystankach czy w szkołach.
Dalsze kroki: zakaz jednorazówek, kontrola składu, koniec aromatyzacji
To jednak nie koniec reform. Równolegle do przyjętej ustawy rozpoczęły się konsultacje społeczne nowego projektu, który zakłada całkowity zakaz sprzedaży jednorazowych e-papierosów – niezależnie od zawartości nikotyny – oraz wycofanie z rynku woreczków nikotynowych o smakach innych niż klasyczny tytoniowy. To istotne, bo właśnie intensywne aromaty (np. arbuz, cola, mięta) przyciągają najmłodszych użytkowników i maskują rzeczywiste zagrożenia płynące z nikotyny.
Projekt zakłada również, że produkty takie jak gumy nikotynowe, aerozole czy pastylki będą traktowane jak leki – dostępne wyłącznie w aptekach, po zatwierdzeniu przez odpowiedni urząd rejestracyjny. Ponadto każdy nowy płyn do e-papierosów lub woreczek nikotynowy będzie musiał przejść obowiązkową rejestrację w Biurze ds. Substancji Chemicznych na pół roku przed wprowadzeniem na rynek. Co więcej, ustalono maksymalną zawartość nikotyny w woreczkach na poziomie 20 mg/g – z myślą o ograniczeniu ich potencjału uzależniającego.
Odpowiedzialność za przyszłość – nikotyna nie dla dzieci
Wszystkie te działania są odpowiedzią na pilną potrzebę ochrony zdrowia publicznego – zwłaszcza zdrowia najmłodszych. Badania WHO jasno wskazują: młodzież sięgająca po e-papierosy (nawet bez nikotyny) jest ponad dwa razy bardziej narażona na sięgnięcie po tradycyjne papierosy. Wiele uzależnień zaczyna się właśnie od „niewinnego” spróbowania smakowego e-papierosa lub woreczka nikotynowego – szczególnie gdy są one dostępne w modnej, kolorowej formie i reklamowane jako „bezpieczniejsze” alternatywy.
Nikotyna pozostaje substancją silnie uzależniającą – z ogromnym wpływem na rozwój mózgu u osób poniżej 25. roku życia. Jednocześnie jednorazowe e-papierosy stwarzają także realne zagrożenie dla środowiska – jako odpady zawierające plastik i baterie litowo-jonowe są trudne do utylizacji. Tym bardziej zasadna jest ich eliminacja z rynku.
Zmiana systemowa – krok po kroku ku zdrowszemu społeczeństwu
Rząd zapowiada dalsze kroki. Ustawa przyjęta przez Senat czeka na podpis Prezydenta, natomiast nowy projekt – po zakończeniu konsultacji publicznych – zostanie przedstawiony Radzie Ministrów i notyfikowany w UE. Proces legislacyjny będzie wymagał czasu, ale cel jest jasny: skuteczna, nowoczesna i szczelna polityka antynikotynowa.
Warto też przypomnieć, że to nie pierwsza zmiana w tym obszarze. Już od kwietnia 2025 roku obowiązuje zakaz sprzedaży podgrzewanych wyrobów tytoniowych o smakach innych niż naturalny tytoniowy – to kolejny element układanki, który ma zniechęcić młodych do inicjacji nikotynowej.
Polska wzmacnia systemową ochronę przed uzależnieniami nikotynowymi – nie tylko dla obecnego pokolenia, ale też z myślą o zdrowiu przyszłych generacji.
Snus – szkodliwa używka bez dymu. Cicha moda, realne zagrożenia