W pierwszych dniach funkcjonowania programu „Moje zdrowie”, który ruszył 5 maja, ankietę kwalifikującą do udziału w nim wypełniło blisko 80 tys. osób. „Moje zdrowie” jest realizowane we wszystkich poradniach podstawowej opieki zdrowotnej. To lekarz POZ decyduje o częstotliwości badań – mówiła minister zdrowia Izabela Leszczyna podczas konferencji prasowej.
Rozpoczęcie programu „Moje zdrowie” to wejście na ścieżkę profilaktyczną, co ważne, uszytą na miarę każdego pacjenta. Chcemy, żeby badania profilaktyczne stały się zdrowym nawykiem Polaków. Ten program to początek świadomej i stałej troski o zdrowie – ścieżki profilaktycznej i ewentualnego leczenia, która będzie towarzyszyć pacjentowi przez całe dorosłe życie. Ministerstwo Zdrowia, mimo swojej dumnej nazwy, jak dotąd zbyt mało zajmowało się zdrowiem. Jestem przekonana, że „Moje zdrowie” to zmieni – przekonywała Izabela Leszczyna.
Mamy już w systemie wiele programów profilaktycznych, ale to pierwsza sytuacja, kiedy wprowadzamy kompleksowe narzędzie z pełną oceną stanu zdrowia pacjenta. Indywidualny plan opracowywany dla każdego pacjenta pozwoli zaplanować działania profilaktyczne na czas pomiędzy jednym bilansem a drugim. Program będzie realizowany zespołowo, z zaangażowaniem nie tylko lekarzy, ale też pielęgniarek i położnych POZ, a także dietetyków. Pacjenci z wykonanym bilansem i ułożonym indywidualnym planem zdrowotnym, będą mogli skorzystać z porady dietetyka w zakresie edukacji żywieniowej (przysługują dwie takie porady) – wyjaśniła prof. Agnieszka Mastalerz-Migas, konsultant krajowa w dziedzinie medycyny rodzinnej.
Pacjenci nie będą pozostawieni sami sobie
Minister Izabela Leszczyna podkreśliła, że każda placówka będzie mogła zatrudnić koordynatora profilaktyki. Jest na to ustalona stawka kapitacyjna. Osoby te będą „zawiadywać” ruchem pacjentów i umawiać wizyty podsumowujące.
Żeby skorzystać z bilansu zdrowia, trzeba wypełnić ankietę, która jest podstawą do wystawienia zleceń na badania diagnostyczne. W odróżnieniu od programu Profilaktyka 40 plus, poprzednika „Moje zdrowie”, pacjenci nie zostaną pozostawieni sami sobie po wykonaniu badań – lekarz lub pielęgniarka przeanalizują wyniki. Pacjent dostanie indywidulany plan zdrowotny.
Osoby w wieku od 20 do 49 lat mogą zrobić całościowy przegląd zdrowia w ramach programu „Moje zdrowie” nie częściej niż raz na 5 lat, a powyżej 49. roku życia nie częściej niż co 3 lata. Jednak ostatnie zdanie będzie należało do lekarza POZ, bo to on będzie decydował o tym, które badania i jak często pacjent powinien powtórzyć.
Jeśli w wynikach wyjdzie, że powinniśmy badania powtórzyć za rok, to jest to uzgadniane z lekarzem. Co ważne, bilans nie wyklucza z tego, co na co dzień oferuje podstawowa opieka zdrowotna i inne programy zdrowotne – podkreśliła Izabela Leszczyna.
Prof. Mastalerz-Migas powiedziała, że opracowywane są wskaźniki, które mają posłużyć do oceny efektu zdrowotnego programu. Jednym z nich będzie ocena wpływu na rozpoznawanie i kontrolę chorób sercowo-naczyniowych.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia Filip Nowak poinformował, że poradnia POZ będzie otrzymywała 325 zł za każdego pacjenta w wieku 20-59 lat i 349 zł za starszego. Prezes NFZ zaznaczył, że warunkiem rozliczenia jest wykonanie podstawowych badań i wizyta podsumowująca. Program będzie finansowany za pośrednictwem Ministerstwa Zdrowia. Do końca 2025 r. na „Moje zdrowie” zostaną wydane 193 mln zł, które są już wpisane do planu finansowego NFZ. Kwota będzie pochodziła z dotacji podmiotowej ministra zdrowia. Przychodnie dostaną również dodatkowe fundusze za porady edukacyjne i część badań.
Na efekty populacyjne trzeba będzie poczekać
Program „Moje zdrowie” to największy z dotychczas realizowanych programów profilaktyki zdrowotnej. Odpowiada on na oczekiwania pacjentów dotyczące kompleksowego, wbudowanego w system programu profilaktycznego. To program wymagający od pacjenta i od lekarza. Sukcesu nie zobaczymy szybko, jak oczekują politycy, czyli w tej kadencji, ale będzie widoczny za kilka, kilkanaście lat – stwierdziła minister Leszczyna.
Celem programu jest poprawa wczesnej wykrywalność chorób układu krążenia, cukrzycy, chorób nerek, zaburzeń funkcji tarczycy, wybranych chorób onkologicznych oraz infekcyjnych, zaburzeń psychicznych i poznawczych, a także zwiększenie liczby osób korzystających z zalecanych szczepień.
Na co możesz liczyć w „Moim zdrowiu”
Na początek trzeba wypełnić ankietę (kwestionariusz bilansu zdrowia). Można to zrobić samodzielnie przez Internetowe Konto Pacjenta (IKP) i aplikację moje IKP. Jeśli ktoś nie poradzi sobie sam, może się zgłosić do poradni POZ i tam poprosić o pomoc w wypełnieniu ankiety. W założeniu jest to pogłębiony wywiad dotyczący stylu życia, czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, chorób onkologicznych, z uwzględnieniem wywiadu rodzinnego, stanu zdrowia psychicznego, wykształcenia i środowiska życia.
Taki kwestionariusz jest podstawą do wystawienia zlecenia na badania. Podstawowe badania to: morfologia krwi, stężenie glukozy, poziom kreatyniny wraz z oszacowaną wartością eGFR (parametr dotyczący nerek), lipidogram uwzględniający cholesterol całkowity, LDL, HDL, cholesterol nie-HDL oraz trójglicerydy, hormon tyreotropowy (TSH – wykrywa zaburzenia czynności tarczycy), badanie ogólne moczu.
Badania mogą zostać rozszerzone w zależności od wieku i wyniku ankiety. Mogą to być: aminotransferaza alaninowa (ALAT), aminotransferaza asparaginianowa (ASPAT), gamma glutamylotranspeptydaza (GGTP), czyli próby wątrobowe, PSA całkowity (wskaźnik przerostu prostaty), anty-HCV (wirusowe zapalenie wątroby typu C), lipoproteina A – wykonywana w ramach bilansu raz w życiu między 20. a 40. rokiem życia (ocena ryzyka zachorowania na choroby sercowo-naczyniowe).
Wizyta podsumowująca odbędzie się stacjonarnie u lekarza, pielęgniarki lub położnej. Pacjent będzie miał zmierzone ciśnienie tętnicze, tętno, masę ciała, wzrost, obwód talii i bioder, a następnie obliczone BMI oraz WHR (obwód talii do obwodu bioder). Podczas wizyty podsumowującej ocenione zostanie globalne ryzyko sercowo-naczyniowe. Osoby od 60. roku życia będą mogły sprawdzić swoje funkcje poznawcze (z wykorzystaniem skali mini-COG, która pozwala na podjęcie decyzji o pogłębieniu diagnostyki w kierunku otępienia).
Pacjent otrzyma analizę wyników badań laboratoryjnych i wyników ankiety oraz indywidualny plan zdrowotny (IPZ). Znajdą się w nim informacja o czynnikach ryzyka, które zostały zidentyfikowane podczas bilansu, zalecenia dotyczące zdrowego stylu życia. Otrzyma również indywidualny kalendarz zalecanych szczepień i listę zalecanych interwencji prozdrowotnych.
Wszystkie dane trafiają do IKP i – za zgodą pacjenta – są dostępne dla innych lekarzy.
Program „Moje Zdrowie” – Bilans zdrowia i bezpłatne badania profilaktyczne
Moje zdrowie program profilaktyczny, bilans zdrowia pacjenta, profilaktyka zdrowotna program, badania profilaktyczne Polska, Indywidualny plan zdrowotny IPZ, Ministerstwo Zdrowia Polska, POZ poradnia zdrowia, zdrowie publiczne Polska, opieka zdrowotna pacjent, profilaktyka chorób sercowo-naczyniowych