Nowe badania przeprowadzone na międzynarodową skalę wykazują, że immunoterapia z zastosowaniem pembrolizumabu znacząco poprawia rokowania pacjentów z zaawansowanym rakiem głowy i szyi. Z wynikiem tym zapoznała się społeczność medyczna po publikacji wyników badania w renomowanym czasopiśmie „New England Journal of Medicine”. Badanie, w którym wzięło udział 714 pacjentów z 192 ośrodków w Europie, obu Amerykach, Azji i Australii, wskazuje na to, że dodanie pembrolizumabu do standardowego leczenia operacyjnego, a także w ramach leczenia uzupełniającego (adjuwantowego) i poprzedzającego operację (neoadjuwantowego), może znacząco zwiększyć szanse na długotrwałe przeżycie bez nawrotu choroby.
Przełomowa metoda leczenia
Rak głowy i szyi jest jednym z bardziej wymagających i trudnych do leczenia nowotworów, zwłaszcza gdy diagnozowany jest w zaawansowanym stadium. Dotychczas podstawą leczenia tego typu nowotworów była operacja, uzupełniana o radioterapię lub radio-chemioterapię. Jednak immunoterapia, szczególnie z użyciem pembrolizumabu, przeciwciała monoklonalnego, skierowanego przeciwko receptorowi programowanej śmierci komórki (PD-1), zaczyna zyskiwać na znaczeniu jako kluczowy element terapii. Pembrolizumab, który wcześniej wykorzystywany był głównie w leczeniu nowotworów złośliwych z przerzutami, okazał się skuteczny także w leczeniu chorych na raka głowy i szyi w początkowym etapie, zanim wystąpiły przerzuty.
Jedną z podstawowych metod leczenia zaawansowanego raka regionu głowy i szyi jest operacja, która zgodnie z dotychczasowym standardem postępowania jest zazwyczaj uzupełniana radioterapią lub radio-chemioterapią – powiedział cytowany w komunikacie Narodowego Instytutu Onkologii dr hab. n. med. Tomasz Rutkowski, zastępca dyrektora ds. naukowych i kierownik Centrum Wsparcia Badań Klinicznych w NIO, współautor publikacji.
Termoablacja LITT: przyszłość neurochirurgii już w Polsce
Wyniki badania
Badanie miało charakter randomizowany, dwuramienny, i polegało na porównaniu dwóch grup pacjentów: jednej, która była leczona standardowo (operacja, radioterapia lub radio-chemioterapia), oraz drugiej, która dodatkowo otrzymała pembrolizumab zarówno przed operacją (w ramach leczenia neoadjuwantowego), jak i po niej (w terapii adjuwantowej). Po trzech latach obserwacji wyniki były zaskakująco pozytywne. W grupie pacjentów, którzy otrzymali immunoterapię, 59,8% osób żyło bez oznak choroby, podczas gdy w grupie kontrolnej, stosującej standardowe leczenie, tylko 45,9%. Mediana czasu przeżycia wolnego od progresji w grupie leczonej pembrolizumabem wyniosła 59,7 miesiąca, podczas gdy w grupie kontrolnej jedynie 26,9 miesiąca.
Pomimo wyraźnej poprawy wyników leczenia, badanie wykazało, że zastosowanie pembrolizumabu nie zwiększyło toksyczności terapii. Skutki uboczne III stopnia, takie jak zapalenie błony śluzowej żołądka czy neutropenia, występowały u 44,6% pacjentów leczonych pembrolizumabem, co porównywalne było z 42,9% w grupie kontrolnej. To oznacza, że terapia była dobrze tolerowana przez pacjentów i nie wiązała się z wyższym ryzykiem powikłań w porównaniu do tradycyjnych metod leczenia.
Badanie miało również istotne znaczenie dla organizacji leczenia. W Narodowym Instytucie Onkologii w Gliwicach, jednym z uczestniczących ośrodków, przeprowadzono złożoną, wieloetapową procedurę leczenia, która wymagała perfekcyjnej współpracy między zespołami klinicznymi i diagnostycznymi. Zgodnie z wymaganiami badania, pacjentom najpierw przeprowadzano kwalifikację do operacji, a następnie podawano immunoterapię neoadjuwantową. Po operacji kontynuowano leczenie adjuwantowe. Szybkie wyniki histopatologiczne po operacji pozwoliły na decyzję o dalszej terapii, co wymagało skoordynowanego działania wszystkich specjalistów.
Przyszłość immunoterapii w leczeniu nowotworów głowy i szyi
Wyniki tego badania stanowią ważny krok w kierunku wprowadzenia immunoterapii jako standardowego leczenia w leczeniu zaawansowanego raka głowy i szyi. Chociaż pembrolizumab nie jest jeszcze powszechnie stosowany w leczeniu pierwotnym, badania te mogą zmienić podejście do tego typu terapii. Dzięki udowodnionej skuteczności oraz stosunkowo niskiej toksyczności, immunoterapia może stać się kluczowym elementem leczenia pacjentów z tymi nowotworami.
Badania prowadzone w Narodowym Instytucie Onkologii w Gliwicach, a także w innych ośrodkach na całym świecie, pokazują, jak zaawansowana medycyna onkologiczna stawia na coraz bardziej precyzyjne i skuteczne metody leczenia. W przyszłości, immunoterapia może stać się integralną częścią terapii nowotworów głowy i szyi, oferując pacjentom większe szanse na przeżycie i lepszą jakość życia.
Glejaki wielopostaciowe. Nowy model matematyczny odsłania tajemnice wzrostu i nawrotów
Źródło: Nauka w Polsce
immunoterapia, pembrolizumab, rak głowy i szyi, leczenie raka, nowotwór, terapia neoadjuwantowa, terapia adjuwantowa, wyniki leczenia, rokowania pacjentów, skuteczność leczenia, badanie kliniczne, efekty uboczne immunoterapii, NIO Gliwice, radioterapia, radio-chemioterapia, zaawansowany rak, standard leczenia, badania onkologiczne, nowoczesne leczenie, wyniki badań medycznych